Dış Ticarette Kullanılan Incoterms Rehberi

Bir dış ticaret sözleşmesinde "kim, neyi, ne zaman öder ve risk ne zaman el değiştirir" sorularının cevabı Incoterms® kurallarıyla belirlenir. Milletlerarası Ticaret Odası (ICC) tarafından yayımlanan bu 11 standart kural, alıcı ve satıcı arasındaki maliyet ve risk paylaşımını netleştirir.

Incoterms neden önemlidir?

Doğru Incoterm seçimi olmadan, "navlunu kim öder", "sigorta kimin sorumluluğunda" gibi sorular belirsiz kalır ve anlaşmazlıklara yol açabilir. Kuralı doğru seçmek, hem maliyet planlamasını hem de risk yönetimini netleştirir. Kendi işleminize uygun kuralı bulmak için Incoterm Seçim Sihirbazımızı deneyebilirsiniz.

En sık kullanılan kurallar

EXW (Ex Works) — Satıcının sorumluluğu en düşük seviyededir; malı kendi deposunda alıcının tasarrufuna bırakır. Alıcı, yüklemeden itibaren tüm taşıma ve gümrük işlemlerini üstlenir.

FOB (Free On Board) — Yalnızca deniz taşımacılığında kullanılır. Satıcı, malı yükleme limanında gemiye teslim edene kadar sorumludur; sonrasında navlun ve sigorta alıcıya aittir.

CIF (Cost, Insurance, Freight) — FOB'a benzer, ancak satıcı navlun ve asgari deniz sigortasını da üstlenir. Risk yine gemiye yüklemeyle alıcıya geçer — sadece maliyet paylaşımı farklıdır.

DDP (Delivered Duty Paid) — Satıcının sorumluluğu en yüksek seviyededir; ithalat gümrükleme ve vergileri dahil, malı varış noktasına kadar teslim eder.

Bu dört kuralın maliyet ve risk paylaşımını yan yana karşılaştırmak için FOB vs CIF ve EXW vs FCA karşılaştırma sayfalarımıza göz atabilirsiniz.

Hangi kural ne zaman tercih edilir?

Alıcının kendi güvendiği bir nakliyeci/sigortacı ağı varsa ve navlun fiyatlarını kendisi kontrol etmek istiyorsa FOB gibi kurallar avantajlıdır. Alıcının lojistik deneyimi sınırlıysa veya satıcı toplu navlun anlaşmalarıyla daha iyi fiyat sağlayabiliyorsa CIF veya DDP daha pratik olabilir.

Maliyet paylaşımını hesaplayın

Bir Incoterm seçildikten sonra, o kurala göre hangi masrafın (paketleme, gümrükleme, navlun, sigorta, vergiler) kime ait olduğunu görmek için Maliyet & Sorumluluk Hesaplayıcımızı kullanabilirsiniz.

Incoterms® kuralları hukuki danışmanlığın yerini tutmaz; sözleşmenizde hangi kuralı ve hangi yılın versiyonunu (örn. Incoterms® 2020) kullandığınızı açıkça belirtmeniz ve nihai kararı bir uzmana danışarak vermeniz önerilir.